Nuôi con bằng sữa mẹ là phương pháp nuôi dưỡng trẻ tự nhiên, an toàn nhất ngay từ khi trẻ mới chào đời. Việc nuôi con bằng sữa mẹ không chỉ mang lại nhiều lợi ích cho trẻ mà còn đem lại nhiều lợi ích về sức khỏe thể chất, tinh thần và kinh tế cho cả mẹ và gia đình.
Lợi ích đối với trẻ
Sữa mẹ cung cấp nguồn dinh dưỡng hoàn hảo: Thành phần của sữa mẹ chứa đầy đủ các nhóm dưỡng chất cần thiết như chất đạm, chất béo, chất bột đường, vitamin, khoáng chất và nước với tỷ lệ cân đối, phù hợp với từng giai đoạn phát triển của trẻ. Đặc biệt, thành phần của sữa mẹ có khả năng thay đổi theo nhu cầu phát triển của trẻ. Những giọt sữa non trong những ngày đầu sau sinh rất giàu chất đạm, vitamin A và các yếu tố miễn dịch, giúp trẻ thích nghi với môi trường bên ngoài. Sau đó, sữa chuyển dần sang sữa trưởng thành với hàm lượng dinh dưỡng đáp ứng tốt nhu cầu tăng trưởng, phát triển thể chất và trí não của trẻ. Không một loại sữa công thức nào có thể tái tạo đầy đủ những đặc tính sinh học đặc biệt này của sữa mẹ.
Ảnh minh họa: Nuôi con bằng sữa mẹ mang lại nhiều lợi ích cho cả mẹ và trẻ.
Sữa mẹ cung cấp kháng thể bảo vệ trẻ: Một trong những lợi ích nổi bật nhất của sữa mẹ là cung cấp các kháng thể và nhiều yếu tố miễn dịch giúp bảo vệ trẻ trước các tác nhân gây bệnh. Đây chính là "lá chắn" tự nhiên giúp trẻ, đặc biệt là trẻ sơ sinh có hệ miễn dịch còn non yếu, giảm nguy cơ mắc các bệnh truyền nhiễm như tiêu chảy, dị ứng, nhiễm khuẩn đường hô hấp…
Sữa mẹ dễ tiêu hóa và hấp thu: Hệ tiêu hóa của trẻ sơ sinh còn rất non nớt. Chất đạm và chất béo trong sữa mẹ có cấu trúc đặc biệt giúp trẻ tiêu hóa và hấp thu dễ dàng hơn so với các loại sữa thay thế. Các enzyme tiêu hóa tự nhiên có trong sữa mẹ hỗ trợ quá trình hấp thu dưỡng chất hiệu quả, giúp hạn chế táo bón, đầy bụng và khó tiêu. Đồng thời, trẻ bú mẹ thường đi ngoài đều hơn, ít gặp các rối loạn tiêu hóa và tăng trưởng tốt nếu được bú đúng cách.
Ngoài ra, khi trẻ bú mẹ sẽ có cảm giác được che chở, an toàn và ổn định được nhiệt độ, gắn bó tình cảm mẹ con.
Lợi ích đối với mẹ
Trẻ bú mẹ giúp tử cung co hồi tốt hơn, giảm nguy cơ chảy máu sau sinh cho bà mẹ: Khi trẻ bú mẹ, cơ thể người mẹ sẽ tiết ra hormone oxytocin. Hormone này không chỉ kích thích tiết sữa mà còn giúp tử cung co bóp hiệu quả. Nhờ đó, tử cung co hồi nhanh hơn sau sinh, giảm nguy cơ băng huyết, hạn chế mất máu và giúp người mẹ phục hồi sức khỏe sớm hơn.
Sữa mẹ có sẵn, an toàn và không mất tiền mua: Sữa mẹ luôn sẵn có, không mất chi phí mua sữa, bình sữa hay các dụng cụ pha chế. Điều này giúp các gia đình tiết kiệm một khoản chi phí đáng kể trong những năm đầu đời của trẻ. Bên cạnh đó, sữa mẹ luôn ở nhiệt độ phù hợp, sạch sẽ và sẵn sàng cho trẻ bú bất cứ lúc nào, kể cả ban ngày hay ban đêm. Người mẹ không phải mất thời gian pha sữa, tiệt trùng dụng cụ hay lo lắng về nguồn nước pha sữa.
Cho con bú giúp mẹ nhanh lấy lại vóc dáng sau sinh: Quá trình sản xuất sữa mẹ tiêu tốn nhiều năng lượng của cơ thể. Trung bình, một bà mẹ cho con bú có thể tiêu hao hàng trăm kilocalo mỗi ngày để tạo sữa. Nhờ vậy, kết hợp với chế độ ăn uống hợp lý và vận động phù hợp, việc cho con bú giúp người mẹ giảm cân tự nhiên, từng bước lấy lại vóc dáng sau sinh mà vẫn đảm bảo sức khỏe.
Bên cạnh đó, nhiều nghiên cứu cho thấy phụ nữ nuôi con bằng sữa mẹ giúp giảm nguy cơ bị ung thư vú, tử cung, buồng trứng, loãng xương và đái tháo đường.
Tổ chức Y tế Thế giới và Bộ Y tế khuyến cáo trẻ cần được bú mẹ ngay trong một giờ đầu sau sinh ngay cả khi sữa chưa về để trẻ được bú sữa non; cho trẻ bú hoàn toàn bằng sữa mẹ trong 6 tháng đầu đời, không cho trẻ uống thêm nước, mật ong hay bất kỳ loại thức ăn nào khác nếu không có chỉ định của nhân viên y tế. Sau 6 tháng, trẻ cần được ăn dặm hợp lý nhưng vẫn tiếp tục bú mẹ đến 24 tháng tuổi hoặc lâu hơn nếu mẹ và bé có nhu cầu.
Sữa mẹ là nguồn dinh dưỡng hoàn chỉnh và tốt nhất cho sự phát triển toàn diện của trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Vì một thế hệ trẻ em phát triển toàn diện, mỗi gia đình hãy cùng chung tay thực hiện nuôi con bằng sữa mẹ ngay từ những ngày đầu sau sinh.
ThS.BS. Hồ Thị Hồng