Sở Y tế thành phố Đồng Nai vừa ban hành Kế hoạch số 112/KH-SYT về Truyền thông Dân số giai đoạn 2026-2030. Đây là chiến lược trọng tâm nhằm nâng cao nhận thức, chuyển đổi hành vi của người dân về công tác dân số trong tình hình mới, góp phần xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao phục vụ phát triển kinh tế - xã hội bền vững của thành phố.
Khác với trước đây khi công tác dân số chủ yếu tập trung vào kế hoạch hóa gia đình, chiến lược truyền thông dân số giai đoạn mới được triển khai theo định hướng “Dân số và Phát triển”, giải quyết toàn diện các vấn đề về quy mô, cơ cấu, phân bố và chất lượng dân số; đồng thời tận dụng hiệu quả thời kỳ cơ cấu dân số vàng, thích ứng với già hóa dân số và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.
Sở Y tế tập huấn hoạt động công tác dân số năm 2026 cho lãnh đạo và dân số viên các TYT xã, phường trên địa bàn thành phố Đồng Nai.
Theo đó, Ngành y tế Đồng Nai xác định 6 mục tiêu cơ bản mang tính chiến lược, quyết định diện mạo dân số của thành phố đến năm 2030.
Mục tiêu 1. Đồng hành của cả hệ thống chính trị trong công tác dân số
Một trong những mục tiêu quan trọng hàng đầu là tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo và cam kết của cả hệ thống chính trị đối với công tác dân số và phát triển.
Theo đó, phấn đấu 100% tổ chức Đảng, chính quyền, cơ quan, ban, ngành các cấp được cập nhật đầy đủ thông tin, ban hành các văn bản chỉ đạo, giám sát việc thực hiện chương trình dân số và phát triển. Đồng thời, các vấn đề dân số sẽ được lồng ghép vào chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội nhằm phát huy tối đa lợi thế cơ cấu dân số vàng của thành phố.
Mục tiêu 2. Vận động mỗi cặp vợ chồng sinh đủ hai con
Trong bối cảnh mức sinh có xu hướng giảm, Đồng Nai đặt mục tiêu đẩy mạnh truyền thông, vận động các cặp vợ chồng sinh đủ hai con để duy trì mức sinh thay thế bền vững.
Mục tiêu đặt ra, 95% cặp vợ chồng và nam nữ trong độ tuổi sinh đẻ sẽ được cung cấp thông tin về quyền, trách nhiệm trong việc sinh con, nuôi dạy con; hệ lụy của mức sinh thấp cũng như lợi ích của việc thực hiện các biện pháp tránh thai an toàn.
Bên cạnh đó, phấn đấu 90% cặp vợ chồng và nam nữ trong độ tuổi sinh đẻ hiểu rõ lợi ích của việc sinh đủ hai con, từ đó chủ động tham gia thực hiện cuộc vận động nhằm góp phần ổn định quy mô dân số trong tương lai.
Mục tiêu 3. Kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh
Kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh tiếp tục là nhiệm vụ trọng tâm trong chiến lược dân số giai đoạn mới.
Ngành y tế đặt mục tiêu 95% cặp vợ chồng, nam nữ trong độ tuổi sinh đẻ, ông bà, cha mẹ được truyền thông về hậu quả của mất cân bằng giới tính khi sinh; 90% cặp vợ chồng cam kết không lựa chọn giới tính thai nhi.
Đồng thời, 100% cơ sở y tế và nhân viên y tế phải thực hiện nghiêm các quy định cấm lựa chọn giới tính thai nhi; 100% cơ sở giáo dục triển khai các hoạt động giáo dục giới tính, bình đẳng giới và kiểm soát mất cân bằng giới tính khi sinh trong chương trình học.
Ngoài ra, 95% vị thành niên, thanh niên chuẩn bị kết hôn sẽ được cung cấp kiến thức về các hành vi vi phạm pháp luật liên quan đến lựa chọn giới tính thai nhi nhằm từng bước đưa tỷ số giới tính khi sinh trở về mức cân bằng tự nhiên, nâng cao giá trị và vị thế của trẻ em gái trong xã hội.
Mục tiêu 4. Tầm soát bệnh tật sớm, đẩy lùi tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống
Nâng cao chất lượng dân số ngay từ giai đoạn đầu đời là một trong những mục tiêu then chốt của chiến lược truyền thông dân số.
Theo đó, phấn đấu 95% thanh niên và phụ nữ trong độ tuổi sinh đẻ được tư vấn, khám sức khỏe tiền hôn nhân; 80% phụ nữ mang thai tham gia tầm soát trước sinh và 95% bà mẹ đồng ý thực hiện tầm soát sơ sinh.
Bên cạnh đó, 95% cha mẹ tại vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số sẽ được phổ biến kiến thức nhằm đẩy lùi tình trạng tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống.
Thông qua các hoạt động này, ngành y tế hướng tới mục tiêu phát hiện sớm, can thiệp và điều trị kịp thời các bệnh, dị tật bẩm sinh ngay từ trong bụng mẹ và giai đoạn sơ sinh, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực tương lai.
Mục tiêu 5. Giáo dục sức khỏe sinh sản toàn diện cho vị thành niên, thanh niên
Đồng Nai cũng chú trọng đẩy mạnh giáo dục dân số, giới tính và sức khỏe sinh sản cho thế hệ trẻ. Kế hoạch đặt mục tiêu 100% cơ sở giáo dục phổ thông tích hợp nội dung giáo dục giới tính, dân số và sức khỏe sinh sản vào chương trình học phù hợp với từng độ tuổi.
Phấn đấu 90% vị thành niên, thanh niên được cung cấp và cập nhật kiến thức, kỹ năng phòng tránh các bệnh lây truyền qua đường tình dục, lựa chọn biện pháp tránh thai phù hợp.
Đồng thời, 80% cha mẹ có con trong độ tuổi vị thành niên, thanh niên được hướng dẫn, hỗ trợ con em chủ động tiếp cận thông tin, kiến thức và các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản, góp phần giảm thiểu tình trạng mang thai ngoài ý muốn ở tuổi học đường.
Mục tiêu 6. Thích ứng già hóa dân số và chăm sóc người cao tuổi
Trước xu hướng già hóa dân số ngày càng gia tăng, Đồng Nai đặt mục tiêu nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe người cao tuổi và xây dựng xã hội thích ứng với già hóa dân số. Theo đó, 85% người cao tuổi và người thân sẽ được trang bị kiến thức về tự chăm sóc sức khỏe, dinh dưỡng hợp lý, chế độ luyện tập phù hợp và lợi ích của việc khám sức khỏe định kỳ.
Cùng với đó, 95% người dân được truyền thông nhằm nâng cao nhận thức về trách nhiệm phụng dưỡng, chăm sóc và phát huy vai trò của người cao tuổi; xây dựng ý thức chủ động chuẩn bị cho tuổi già ngay từ khi còn trẻ.
Đổi mới mạnh mẽ truyền thông dân số trên nền tảng số
Để các mục tiêu trên đi vào thực tiễn, ngành y tế Đồng Nai sẽ triển khai đồng bộ nhiều giải pháp đổi mới trong công tác truyền thông dân số. Trong đó, tập trung tận dụng tối đa các nền tảng số, mạng xã hội, internet để đổi mới nội dung tuyên truyền bằng video, âm thanh, infographic trực quan, sinh động, dễ tiếp cận với người dân.
Song song đó, tiếp tục phát huy hiệu quả mạng lưới cộng tác viên dân số và y tế cơ sở theo phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, đặc biệt ưu tiên các khu vực vùng sâu, vùng xa và vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Ngành y tế cũng tăng cường huy động nguồn lực xã hội hóa từ doanh nghiệp, tổ chức và cộng đồng cùng tham gia thực hiện công tác dân số trong tình hình mới.
Dân số ổn định, chất lượng dân số ngày càng nâng cao chính là nền tảng quan trọng để xây dựng một Đồng Nai phát triển bền vững, văn minh và hạnh phúc. Mỗi người dân hãy cùng chung tay thực hiện tốt công tác dân số vì tương lai của chính mình và các thế hệ mai sau./.
Bích Ngọc