Ngày 13/10/2026, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ra mắt bộ công cụ nghiên cứu bệnh lao dành cho phụ nữ mang thai và đang cho con bú, nhằm thu hẹp khoảng trống bằng chứng khoa học, hỗ trợ nghiên cứu điều trị và cải thiện chất lượng chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ sơ sinh.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) vừa công bố “TB in pregnancy and lactation research toolkit” (Bộ công cụ nghiên cứu bệnh lao ở phụ nữ mang thai và cho con bú), một tài liệu trực tuyến cung cấp hướng dẫn thực tiễn cho các nhà nghiên cứu, đơn vị tài trợ thử nghiệm, hội đồng đạo đức và cơ quan quản lý trong lĩnh vực nghiên cứu thuốc, vaccine phòng bệnh lao.

Nguồn ảnh: pexels.com
Theo WHO, ước tính mỗi năm có khoảng 336.900 phụ nữ mang thai và sau sinh mắc bệnh lao. Bệnh có thể làm tăng nguy cơ tử vong ở mẹ và trẻ sơ sinh, sinh non và trẻ nhẹ cân. Tuy nhiên, phụ nữ mang thai và đang cho con bú trong lịch sử thường bị loại khỏi các thử nghiệm lâm sàng, khiến bằng chứng về độ an toàn, liều dùng và hiệu quả của thuốc điều trị lao ở nhóm đối tượng này còn hạn chế.
Đối với bệnh lao kháng thuốc, việc thiếu hướng dẫn điều trị cụ thể dựa trên bằng chứng có thể khiến người bệnh phải sử dụng các phác đồ kéo dài và có độc tính cao hơn. Trong khi đó, thiếu dữ liệu về khả năng thuốc đi vào sữa mẹ cũng khiến phụ nữ mắc lao sau sinh đôi khi được khuyên ngừng cho con bú.
Bộ công cụ mới của WHO cung cấp hướng dẫn về đạo đức nghiên cứu, thiết kế thử nghiệm, dược động học trong thai kỳ và thời kỳ cho con bú, tuyển chọn người tham gia, đánh giá kết quả, thử nghiệm vaccine, cũng như hoạt động giám sát và đăng ký dữ liệu. Tài liệu còn đi kèm các nghiên cứu tình huống và nguồn tham khảo thực tiễn, hỗ trợ các nhà nghiên cứu triển khai những nghiên cứu có sự tham gia của phụ nữ mang thai và đang cho con bú một cách phù hợp, an toàn.
Bộ công cụ được xây dựng tiếp nối tiến trình đồng thuận toàn cầu do WHO chủ trì. Tháng 8/2025, tổ chức này đã công bố tuyên bố đồng thuận và lời kêu gọi hành động nhằm thúc đẩy sự tham gia sớm và phù hợp của phụ nữ mang thai, đang cho con bú vào nghiên cứu bệnh lao. Phát triển bộ công cụ chuyên biệt là một trong những hành động ưu tiên được xác định trong sáng kiến này.
Thông qua bộ công cụ, WHO hướng tới tăng cường bằng chứng khoa học phục vụ xây dựng chính sách và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp hơn, giúp phụ nữ mang thai, đang cho con bú và trẻ sơ sinh được tiếp cận kịp thời với những tiến bộ trong phòng ngừa và điều trị bệnh lao.
Nguồn: Tổ chức Y tế Thế giới (WHO)
https://t5g.org.vn/who-ra-mat-bo-cong-cu-nghien-cuu-benh-lao-o-phu-nu-mang-thai-va-cho-con-bu