Hơn nửa thế kỷ sau chiến tranh, nhiều nạn nhân chất độc da cam/dioxin vẫn phải sống chung với bệnh tật, di chứng và những khó khăn kéo dài. Tại thành phố Đồng Nai, từ hỗ trợ nhà ở, chăm sóc sức khỏe đến tạo sinh kế, nhiều chính sách an sinh cùng sự chung tay của cộng đồng đang góp phần giúp các nạn nhân vượt qua mặc cảm, từng bước ổn định cuộc sống.
Huy động nguồn lực chăm lo nạn nhân chất độc da cam
Dù chiến tranh đã lùi xa, hậu quả của chất độc da cam/dioxin vẫn hiện hữu trong cuộc sống của hàng nghìn gia đình. Là một trong những địa phương có số lượng nạn nhân chất độc da cam lớn ở khu vực Đông Nam Bộ, thành phố Đồng Nai hiện có 13.075 nạn nhân đang được Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin quản lý, hỗ trợ.
Xuất phát từ thực tiễn đó, công tác chăm lo nạn nhân chất độc da cam luôn được các cấp ủy, chính quyền thành phố quan tâm, triển khai gắn với Chỉ thị số 43-CT/TW của Ban Bí thư về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng trong khắc phục hậu quả chất độc hóa học do Mỹ sử dụng trong chiến tranh ở Việt Nam và các văn bản chỉ đạo của tỉnh.
Trong 6 tháng đầu năm 2026, Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin thành phố đã vận động hơn 21,5 tỷ đồng từ nguồn xã hội hóa và các chế độ, chính sách để triển khai nhiều hoạt động chăm lo nạn nhân.
Nguồn lực này được sử dụng cho nhiều chương trình thiết thực. Dịp Tết Nguyên đán vừa qua, 3.812 phần quà với tổng trị giá hơn 2,59 tỷ đồng đã được trao đến các gia đình nạn nhân. Bên cạnh đó, 415 trường hợp được trợ cấp nuôi dưỡng thường xuyên; 21 nạn nhân và người khuyết tật được hỗ trợ vốn sinh kế; nhiều trường hợp được trợ giúp đột xuất khi ốm đau, hỗ trợ mai táng phí và chăm sóc sức khỏe. Ngoài ra, 13 suất học bổng cũng được trao cho con em các gia đình nạn nhân, góp phần tiếp sức để các em tiếp tục đến trường.
Không chỉ hỗ trợ trước mắt, Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin thành phố còn chú trọng các giải pháp lâu dài nhằm giúp nạn nhân cải thiện điều kiện sống, giảm dần sự phụ thuộc vào trợ cấp. Thông qua sự đồng hành của các tổ chức như DRD, Quỹ Aquitara, CRS, VNAH..., nhiều gia đình được hỗ trợ vốn, phương tiện sản xuất, phục hồi chức năng.
Những mái ấm tiếp thêm hy vọng
Một trong những chương trình mang ý nghĩa thiết thực là hỗ trợ xóa nhà tạm, nhà dột nát cho thân nhân người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học. Theo Quyết định số 875/QĐ-UBND ngày 17-6-2026 của UBND thành phố Đồng Nai, năm 2026 có 20 căn nhà được hỗ trợ, gồm 4 căn xây mới và 16 căn sửa chữa.
Gia đình ông Trương Văn Văn (sinh năm 1964, ngụ thôn Đoàn Kết, xã Thiện Hưng) là một trong những hộ được hỗ trợ xây dựng nhà mới. Nhiều năm sống trong căn nhà xuống cấp, mỗi mùa mưa bão, cả gia đình luôn thấp thỏm vì dột nát, mất an toàn. Khoản hỗ trợ 100 triệu đồng không chỉ giúp gia đình có nơi ở khang trang hơn mà còn mang đến niềm tin về một cuộc sống ổn định.
Đại diện UBND xã Thiện Hưng trao kinh phí hỗ trợ gia đình ông Trương Văn Văn xây dựng nhà mới theo Chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát cho thân nhân người hoạt động kháng chiến bị nhiễm chất độc hóa học. (ảnh N.T).
Hay gia đình ông Nguyễn Văn Lam (sinh năm 1976, ngụ thôn Sông Bé, xã Thiện Hưng) cũng được hỗ trợ 50 triệu đồng để sửa chữa nhà ở. Hai công trình dự kiến hoàn thành trước ngày 27-7, đúng dịp kỷ niệm Ngày Thương binh - Liệt sĩ, góp phần lan tỏa ý nghĩa của phong trào “Đền ơn đáp nghĩa”, chăm lo người có công và thân nhân người có công với cách mạng.
Đại diện lãnh đạo xã Thiện Hưng cho biết chương trình hỗ trợ nhà ở mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc, thể hiện truyền thống “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc, đồng thời khẳng định sự quan tâm của Đảng và Nhà nước đối với người có công. Chính quyền địa phương sẽ tiếp tục phối hợp với các đơn vị thi công và các đoàn thể để các công trình hoàn thành đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng, giúp các gia đình sớm ổn định cuộc sống.
Phát biểu tại Hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm 2026, ông Nguyễn Văn Dũng, Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy Đồng Nai, nhấn mạnh phát triển kinh tế phải gắn với tiến bộ và công bằng xã hội, tăng trưởng phải đi đôi với nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân. Theo ông, chăm lo nạn nhân chất độc da cam/dioxin không chỉ là trách nhiệm của Hội Nạn nhân chất độc da cam các cấp mà còn là nhiệm vụ của cả hệ thống chính trị và toàn xã hội.
Ông Dũng cho rằng hậu quả của chất độc da cam vẫn còn hiện hữu qua nhiều thế hệ, vì vậy việc chăm lo nạn nhân không chỉ là trách nhiệm đối với quá khứ mà còn là trách nhiệm đối với tương lai. “Không thể nói đến một thành phố phát triển nếu vẫn còn những người yếu thế bị bỏ lại phía sau. Dấu ấn của một đô thị văn minh không chỉ được đo bằng tốc độ tăng trưởng kinh tế hay mức độ hiện đại của đô thị, mà còn ở cách chúng ta đối xử với những người yếu thế, những người vẫn hằng ngày gánh chịu hậu quả nặng nề của chiến tranh” – ông Dũng nhấn mạnh.
Những khoản hỗ trợ về nhà ở, sinh kế hay chăm sóc sức khỏe không chỉ mang giá trị vật chất mà còn thể hiện sự sẻ chia của cộng đồng đối với nạn nhân chất độc da cam. Đó cũng là động lực để nhiều gia đình vượt qua khó khăn, từng bước ổn định cuộc sống và không bị bỏ lại phía sau.
N.Văn