Ngày 25/5/2026, Bộ Y tế ban hành Thông tư số 16/2026/TT-BYT quy định việc thực hiện chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí cho các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh để điều trị cho người bệnh. Thông tư có hiệu lực từ ngày 10/7/2026.
Việc ban hành Thông tư nhằm tạo cơ sở pháp lý thống nhất trong tiếp nhận, quản lý và sử dụng thuốc do các cơ sở kinh doanh dược hỗ trợ miễn phí cho cơ sở khám bệnh, chữa bệnh; đồng thời bảo đảm công khai, minh bạch, an toàn, hiệu quả trong điều trị và bảo vệ quyền lợi người bệnh.
Theo quy định, chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí được triển khai trên cơ sở thỏa thuận bằng văn bản giữa cơ sở kinh doanh dược và cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Việc hỗ trợ thuốc hoàn toàn miễn phí, không gắn với các điều kiện thương mại, không làm ảnh hưởng đến việc lựa chọn phương pháp điều trị và phải bảo đảm sử dụng thuốc hợp lý, an toàn, hiệu quả theo chỉ định chuyên môn.
Thuốc được đưa vào chương trình phải là thuốc được phép lưu hành hợp pháp tại Việt Nam. Việc chỉ định, kê đơn và sử dụng thuốc phải tuân thủ hướng dẫn sử dụng đã được Bộ Y tế phê duyệt, phù hợp với các hướng dẫn chẩn đoán, điều trị và quy định chuyên môn hiện hành. Các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh chỉ được triển khai chương trình khi có phạm vi hoạt động chuyên môn phù hợp với chỉ định sử dụng thuốc.
Một điểm đáng chú ý là Quỹ Bảo hiểm y tế sẽ không thanh toán đối với số lượng thuốc hỗ trợ miễn phí đã sử dụng cho người bệnh có thẻ bảo hiểm y tế. Quy định này nhằm tránh thanh toán trùng, bảo đảm minh bạch trong quản lý, sử dụng thuốc và sử dụng hiệu quả nguồn quỹ bảo hiểm y tế.
Thông tư cũng quy định trách nhiệm của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh trong việc công khai thông tin chương trình; xây dựng quy trình nội bộ; tư vấn đầy đủ cho người bệnh về hiệu quả điều trị, nguy cơ, tác dụng không mong muốn của thuốc cũng như các chi phí phát sinh ngoài phần thuốc được hỗ trợ. Việc cấp phát thuốc phải được thực hiện công bằng, hợp lý, minh bạch và đúng đối tượng.
Người bệnh tham gia chương trình trên tinh thần tự nguyện, phải ký phiếu đăng ký tham gia và thực hiện đúng quy định về nhận, sử dụng thuốc hỗ trợ. Trường hợp ngừng điều trị hoặc không tiếp tục tham gia chương trình, người bệnh hoặc người nhà cần thông báo cho bác sĩ điều trị và hoàn trả số thuốc đã được cấp phát nhưng chưa sử dụng.
Đối với các chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí đã được Bộ Y tế phê duyệt trước ngày Thông tư có hiệu lực và vẫn còn thời hạn thực hiện, sẽ tiếp tục được triển khai đến hết thời gian đã được phê duyệt, đồng thời áp dụng các quy định mới về quản lý, sử dụng thuốc, báo cáo và lưu trữ hồ sơ nhằm bảo đảm người bệnh không bị gián đoạn điều trị.
Thông tư số 16/2026/TT-BYT thay thế Thông tư số 31/2018/TT-BYT ngày 30/10/2018 của Bộ trưởng Bộ Y tế.
Việc triển khai chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí được kỳ vọng sẽ mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho người bệnh, đặc biệt là những trường hợp mắc bệnh mạn tính, bệnh hiểm nghèo phải điều trị kéo dài hoặc có hoàn cảnh kinh tế khó khăn. Chính sách không chỉ góp phần giảm bớt gánh nặng chi phí điều trị cho người bệnh và gia đình mà còn tạo điều kiện để người bệnh được tiếp cận sớm, liên tục với các loại thuốc cần thiết, nâng cao hiệu quả điều trị và chất lượng cuộc sống. Đồng thời, đây cũng là giải pháp nhân văn, thể hiện sự chung tay của ngành y tế và các doanh nghiệp dược trong công tác chăm sóc, bảo vệ sức khỏe nhân dân, hướng tới mục tiêu bảo đảm công bằng trong tiếp cận các dịch vụ y tế.
Người dân có nhu cầu tham gia chương trình hỗ trợ thuốc miễn phí nên chủ động tìm hiểu thông tin tại các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh để được tư vấn và hướng dẫn phù hợp, bảo đảm quyền lợi trong quá trình điều trị./.
Bích Ngọc